Yangilik
Premier League mavsumoldi oʻyinlari: statistik tahlil va koeffitsientlar
Tahririyat
2026-08-28
Mavsumoldi tayyorgarlik oʻyinlari har doim murakkab mavzu. Bir tomondan, natijalar hech narsani hal qilmaydi. Ikkinchi tomondan, ular kelgusi mavsumning dastlabki 5-6 turiga oid koeffitsientlarni shakllantirishda muhim omil boʻladi. 2024-yilgi mavsumoldi oʻyinlar jadvalini tahlil qilish, statistika nuqtai nazaridan, bir nechta qiziqarli tendensiyalarni ochib beradi.
Jahon chempionati hali davom etayotgan boʻlsa-da, Premier League klublari allaqachon oʻz tayyorgarlik rejalarini eʼlon qilishgan. 20 ta klubdan 17 tasi oʻz uyida yoki Yevropada yozgi turnirlar oʻtkazadi. Qolgan 3 ta klub esa Osiyo va Shimoliy Amerikaga yoʻl oladi. Bu geografik taqsimotning oʻzi koeffitsient tahlilida eʼtiborga olinishi kerak boʻlgan omil: sayohat masofasi jamoaning jismoniy holatiga bevosita taʼsir qiladi.
Statistik maʼlumotlarga koʻra, soʻnggi 5 mavsumda chempionlikni qoʻlga kiritgan klublarning 80 foizi (4 ta jamoa) mavsumoldi 6 tadan 8 tagacha oʻyin oʻtkazgan. Bu juda aniq koʻrsatkich. Masalan, 2023-yilda Manchester City 7 ta, Arsenal esa 6 ta oʻyin oʻtkazdi. Ikkala jamoa ham mavsumning dastlabki 10 turida birinchi ikki oʻrinni egalladi.
Boshqa tomondan, 5 tadan kam oʻyin oʻtkazgan klublar orasida mavsum boshlanishidagi natijalar keskin pasayish kuzatilgan. 2022-yilda 4 ta oʻyin bilan cheklangan 6 ta klubning 5 tasi dastlabki 5 turda atigi 4 tadan ochko toʻplagan. Bu 0.8 ochko/oʻyin koʻrsatkichi, mavsum oʻrtacha koʻrsatkichidan (1.3 ochko/oʻyin) sezilarli darajada past.
Jadvalda aniq koʻrinadi:
| Klub | Mavsumoldi oʻyinlar | Dastlabki 5 tur ochkolari | Koeffitsient dinamikasi |
|------|---------------------|---------------------------|-------------------------|
| Liverpool | 7 | 13 | 1.80 dan 1.65 ga |
| Chelsea | 5 | 8 | 2.10 dan 1.95 ga |
| Tottenham | 4 | 5 | 2.40 dan 2.55 ga |
| Everton | 3 | 2 | 3.20 dan 3.80 ga |
Bu raqamlar tasodif emas. Mavsumoldi oʻyinlar soni kamaygan sayin, jamoa ochkolari ham kamayadi. 3 ta oʻyin oʻtkazgan Evertonning dastlabki 5 turdagi ochkosi atigi 2 ta. Koeffitsient esa 0.60 ga yomonlashgan.
Osiyo va Shimoliy Amerikaga sayohat qiladigan klublar alohida eʼtibor talab qiladi. Uzoq masofali sayohatlar (7,000 km dan ortiq) jamoaning biologik soatiga taʼsir qiladi. 2023-yilda Osiyoga borgan 4 ta klubning 3 tasi mavsumning dastlabki 2 haftasida jarohatlar soni 40 foizga oshganini qayd etdi.
Buxgalteriya hisobida bu aniq koʻrinadi: uy oʻyinlarida gʻalaba koeffitsienti 1.70-1.85 oraligʻida boʻlgan klublar, safar oʻyinlarida 2.10-2.30 ga koʻtariladi. Masalan, Manchester United 2023-yilda Tailandga borganidan soʻng, dastlabki 3 oʻyinda atigi 4 ochko toʻpladi. Uy oʻyinidagi gʻalaba koeffitsienti 1.60 dan 1.85 ga oʻzgargan.
Yevropada qolgan klublar esa barqarorroq. 2023-yilda Avstriya va Shveytsariyada tayyorgarlik oʻtkazgan 9 ta klubning 7 tasi dastlabki 5 turda oʻz koeffitsientlarini 0.15 dan 0.25 gacha yaxshiladi. Bu sayohat masofasi 2,000 km dan oshmaganida kuzatiladi. 5,000 km dan ortiq masofa esa deyarli har doim koeffitsientning yomonlashishiga olib keladi.
Agar siz yangi mavsum uchun garov tikmoqchi boʻlsangiz, avvalo klubning mavsumoldi oʻyinlar sonini va geografiyasini tekshiring. 6 tadan kam oʻyin oʻtkazgan klubga yuqori koeffitsient bilan tikish xavfli strategiya hisoblanadi.
Mavsumoldi oʻyinlar soni muhim, lekin raqiblarning darajasi ham xuddi shunday ahamiyatga ega. Kuchli raqiblar (UEFA reytingida kuchli 30 talik) bilan oʻtkazilgan har bir oʻyin jamoaning oʻyin sifatiga ijobiy taʼsir qiladi. 2022-2024 yillar oraligʻida kuchli raqiblar bilan kamida 3 ta oʻyin oʻtkazgan klublarning 70 foizi mavsumning dastlabki 10 turida yuqori yarimtada joylashgan.
Bu erda aniq raqamlar: kuchli raqiblar bilan oʻyinlar soni 3 tadan 5 taga oshganda, jamoaning mavsum boshidagi ochko oʻrtachasi 1.1 dan 1.6 ga koʻtariladi. 5 tadan ortiq kuchli oʻyin esa 1.8 ga yetkazadi. Ammo bu yerda ham cheklov bor: 7 tadan ortiq kuchli oʻyin charchoqqa olib keladi va natijalar pasayadi.
Jamoalar uchun optimal formula: 6 ta oʻyin, shundan 3 tasi kuchli raqiblarga qarshi. Bu formula 2023-yilda Aston Villa tomonidan qoʻllanilgan. Ular 3 ta kuchli raqib bilan oʻynagan va mavsumning dastlabki 5 turida 11 ochko toʻplagan. Koeffitsient 2.20 dan 1.90 ga tushgan.
Kuchsiz raqiblar bilan koʻp oʻyin oʻtkazish esa notoʻgʻri signal beradi. 2023-yilda 8 ta oʻyinning 6 tasini kuchsiz raqiblarga qarshi oʻtkazgan Fulham, mavsum boshida 3 ta magʻlubiyat bilan boshladi. Ularning mavsumoldi oʻyinlardagi 7 ta gʻalabasi hech qanday statistik ahamiyatga ega emas edi.
Jarohatlar soni m